Gara globale për Inteligjencën Artificiale: SHBA dhe Kina në fokus

Gara për të ndërtuar inteligjencën artificiale më të fuqishme në botë midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës është intensifikuar ndjeshëm. Qeveria e Kinës po investon miliarda dollarë për të zhvilluar modele të avancuara vendase, duke kontrolluar ashpër sektorin e teknologjisë dhe duke u përballur me shqetësimet se talenti më i mirë në AI po emigron drejt kompanive amerikane. Sidoqoftë, një prej start-up-eve më premtuese kineze të AI, Manus, ka zhvendosur selinë në Singapor dhe është blerë nga Meta për 2 miliardë dollarë.

Lëvizja e Manus jashtë Kinës dhe reagimi i fortë i Pekinit

Manus u bë sensacion në industrinë e teknologjisë vitin e kaluar, falë një video demo që tregonte një agjent AI të aftë të menaxhonte intervista pune, të planifikonte pushime dhe të analizonte portofolio aksionesh. Kompania pretendoi madje se i kishte kaluar arritjet e OpenAI në kërkimin e thellë. Brenda pak javësh, Benchmark — një nga firmat më të njohura të Silicon Valley — udhëhoqi një raund investimi prej 75 milionë dollarësh, duke e vlerësuar Manus në 500 milionë dollarë. Disa ligjvënës amerikanë shprehen shqetësime se investimet amerikane mund të përforcojnë kundërshtarin më të madh të SHBA-ve në fushën e AI.

Brenda dhjetorit, Manus numëronte miliona përdorues dhe të ardhura vjetore mbi 100 milionë dollarë. Meta, duke e parë këtë potencial, e bleu kompaninë për 2 miliardë dollarë, ndërsa themeluesi Mark Zuckerberg e pati theksuar rëndësinë që ai i jep Inteligjencës Artificiale për të ardhmen e platformës. Manus nuk u mjaftua me shitjen; kompania zhvendosi selinë dhe ekipin kryesor nga Pekini në Singapor, u ristrukturua ligjërisht dhe Meta u zotua të ndërpresë çdo lidhje me investitorët kinezë të Manus si dhe të mbyllë plotësisht operacionet në Kinë. Në këtë mënyrë, Manus tentoi të distancohet totalisht nga Kina dhe të identifikohej si kompani singaporase.

Reagimi i autoriteteve në Pekin nuk mungoi. Në Kinë, fenomeni i kompanive inovative që largohen dhe shiten jashtë vendit njihet si “shitja e të mbjellave të reja”, duke humbur potencialin inovativ dhe talentet kombëtare përpara se ato të rriten plotësisht. Qeveria kineze, duke pasur një histori të gjatë të kontrollit të sektorit të teknologjisë, nuk e mirëpriti këtë zhvillim. Kujtojmë se Jack Ma, pasi kritikoi rregullatorët kinezë, u zhduk për muaj të tërë dhe kompania e tij u ndëshkua rëndë, duke dëshmuar se pozicioni i firmave teknologjike ndaj PKK-së është delikat dhe i rrezikshëm.

Manus në qendër të vëmendjes ndërkombëtare dhe hetimi nga autoritetet kineze

Sipas raportimeve të Financial Times, themeluesit e Manus, Xiao Hong dhe Ji Yichao, u thirrën nga Komisioni Kombëtar i Zhvillimit dhe Reformës në Kinë dhe u informuan se nuk do të lejohen të largohen nga vendi për një kohë të pacaktuar. Pavarësisht se nuk janë ngritur akuza zyrtare, autoritetet po hetojnë nëse marrëveshja me Meta ka shkelur rregullat kineze për investimet e huaja. Zyrtarisht, kjo po quhet një “rishikim rutinë rregullator”.

Situata mbetet e paqartë dhe tensionuar. Ka të ngjarë që dikush në Manus të ketë supozuar se kjo lëvizje do të kalonte pa pasoja, por duke marrë parasysh se çfarë përfaqëson gara globale për AI, ky veprim ka qenë gjithmonë me rrezik të lartë. Tani, Pekini kërkon sqarime dhe dorëheqja e themeluesve të Manus nga vendi duket e pamundur derisa të përfundojë hetimi.

Në këtë kontekst, ngjarja e Manus ilustron më së miri rivalitetin global për inteligjencën artificiale, ndërthurjen mes inovacionit, politikës dhe kontrollit të talentëve, si dhe sfidat që hasin kompanitë që operojnë mes dy superfuqive botërore teknologjike.

Tags: Inteligjenca Artificiale, Meta, Kina, SHBA, Gara Globale Teknologjike, Start-up